به گزارش عطر حرم به نقل از مهر، عماد احمدوند دبیر ستاد توسعه فناوری های نانو و میکرو در نشست خبری امروز ۳ خردادماه از شروع برنامه ریزی ها در این زمینه برای سال ۱۴۰۵ اطلاع داد و اظهار داشت: این برنامه ها با نگاهی چندوجهی و با درنظر گرفتن شرایط خاص کشور، در دو محور اصلی «اجرای تکالیف برنامه هفتم پیشرفت» و «پیشبرد برنامه های کارکردی سند توسعه فناوری نانو» تدوین شده است. بر طبق این طرح ها، بیشتر از ۶۰ پروژه توسعه محصول و کسب وکار با بودجه ای بالغ بر ۶ هزار میلیارد تومان در سال آینده اجرا می گردد.
وی در تشریح جزئیات برنامه های آتی این نهاد عنوان کرد: از اواخر سال گذشته، کارگروه های تخصصی ما با تشکیل جلسات متعدد، برنامه ریزی سال ۱۴۰۵ را با درنظر گرفتن سناریوهای مختلف شروع کرده اند تا بتوانیم ضمن حفظ قدرت و استمرار مسیر پیشرفت، آمادگی لازم را در مقابل چالش های احتمالی داشته باشیم.
اجرای تکالیف برنامه هفتم و پیشبرد سند نانو، دو محور اصلی برنامه های ۱۴۰۵
احمدوند با تبیین رویکرد های کلان برنامه ریزی ستاد نانو، دو محور اصلی را برای سال ۱۴۰۵ برشمرد: محور اول، اجرای پروژه هایی است که ذیل برنامه هفتم پیشرفت کشور تعریف شده اند و شامل اهداف قانونی، توسعه اقلام استراتژیک و همین طور سازوکارهای حمایتی مانند اعتبار مالیاتی مطالعه و توسعه می شود. محور دوم نیز، پیشبرد برنامه های کارکردی مصوب در سند جامع توسعه فناوری نانو است که به شکل مستمر درحال اجرا هستند.
آغاز بیشتر از ۶۰ پروژه توسعه محصول و کسب وکار با بودجه ۶ همتی
دبیر ستاد توسعه فناوری های نانو و میکرو افزود: بر طبق این گزارش، در قالب محور اول، ستاد توسعه نانو در نظر دارد در سال ۱۴۰۵ بیشتر از ۶۰ پروژه توسعه محصول و توسعه کسب وکار را شروع کند. این پروژه ها که افق اجرای آنها ۲ تا ۳ سال پیش بینی شده، از مرحله تحقیقات مقدماتی تا دریافت مجوزهای ضروری جهت ورود به بازار را پوشش می دهند.
وی اشاره کرد: بودجه ارزیابی شده برای اجرای این پروژه ها در سال ۱۴۰۵، حدود ۶ هزار میلیارد تومان است که مدل تامین مالی آن به شکل ترکیبی خواهد بود: حدود ۵۰ درصد از راه وام های بانکی، ۲۵ درصد از منابع خود شرکت ها و ۲۵ درصد از محل منابع دولتی (شامل حمایت های بلاعوض و اعتبار مالیاتی).
اولویت بندی حوزه های راهبردی: دارو، سلامت، نفت و انرژی در صدر
احمدوند خاطرنشان کرد: در اختصاص پروژه ها به حوزه های مختلف، اولویت بندی ویژه ای انجام شده است. بر این اساس، بیشترین سهم پروژه ها به حوزه «دارو و سلامت» اختصاص یافته که شامل ۳۳ پروژه می شود. حوزه های «نفت و انرژی» با ۱۶ پروژه، «آب و کشاورزی» با ۹ پروژه و سایر حوزه ها همچون تجهیزات عمران و هوش مصنوعی با ۶ پروژه در اولویت های بعدی قرار دارند.
۲۳ برنامه مکمل برای رشد اکوسیستم نانو
علاوه بر پروژه های توسعه محصول، ستاد نانو ۲۳ برنامه و پروژه مکمل را هم در سال ۱۴۰۵ پیگیری خواهد نمود. این برنامه ها طیف وسیعی از کارها را در بر می گیرد؛ از شناسایی و هدایت استعدادهای جوان بسمت فناوری نانو (توسعه منابع انسانی)، تا تدوین استانداردها، نظارت بر بازار و کمک به رشد و توسعه شرکت های فعال در این زمینه.
سناریوهای متناسب با شرایط کشور؛ از محدودیت تا گشایش
دبیر ستاد نانو با اذعان به شرایط خاص اقتصادی و سیاسی کشور، بر آمادگی این ستاد برای مواجهه با سناریوهای مختلف تاکید کرد. برنامه سال ۱۴۰۵ مبنی بر سناریویی تدوین شده که محدودیت های احتمالی در تعاملات و تامین منابع مالی را درنظر گرفته است. با این وجود، در صورت فراهم شدن گشایش های بیشتر در نیمه دوم سال، طرح ها و برنامه ها بازطراحی خواهند شد تا بتوانیم از موقعیت های جدید نهایت بهره را ببریم.
احمدوند افزود: تمرکز اصلی ستاد نانو بر حوزه هایی است که بتوانند به کاهش ارزبری در اقلام مهم حوزه انرژی و سلامت کمک کنند یا برای کشور ارزآوری داشته باشند. به نقل از ایشان، رویکرد ستاد در ارزیابی عملکرد هم از سنجش فاکتورهای ورودی، فرایندی و خروجی های بلافصل مانند تعداد شرکت و محصول، بسمت سنجش اثرات واقعی و اقتصادی تغییر یافته است.
وی با اشاره به ارزیابی های انجام شده در سالهای اخیر اظهار نمود: بر مبنای محاسبات صورت گرفته، مجموع صرفه جویی ارزی حاصل از توسعه فناوری نانو در چند قلم راهبردی، بخصوص در حوزه انرژی و داروهای در رابطه با درمان سرطان، بیشتر از ۸ برابر کل سرمایه گذاری دولت در ۲۰ سال قبل در حوزه توسعه فناوری نانو بوده است.
ارزآوری شرکت های نانویی از محل صادرات ۳ برابر کل سرمایه گذاری کشور
همچنین به قول او، ارزآوری شرکت های نانویی از محل صادرات، حدود سه برابر کل سرمایه گذاری کشور در این زمینه طی دو دهه گذشته برآورد می شود.
هزار میلیارد تومان کاهش مصرف انرژی با محصولات نانویی در صنعت
دبیر ستاد توسعه فناوری نانو همین طور به اثرات این فناوری در صنعت اشاره نمود و اظهار داشت: بعضی از محصولات نانویی نقش برجسته ی در کاهش مصرف انرژی در صنایع داشته اند و بر مبنای برآوردهای اولیه، تابحال حدود یک هزار میلیارد تومان کاهش مصرف انرژی در صنایع بواسطه استفاده از این محصولات ثبت شده است. علاوه بر این، ورود محصولات جدید نانویی به بازار، بخصوص محصولاتی که قیمت پایین تری نسبت به نمونه های وارداتی دارند، باعث شده است که حدود ۱۸۰۰ میلیارد تومان کاهش هزینه برای بیمه ها هم محاسبه شود.
احمدوند تاکید کرد: فناوری نانو از مرحله توسعه اولیه عبور کرده و الان وارد مرحله اثرات اقتصادی و اجتماعی شده است؛ بگونه ای که انتظار می رود در دهه سوم توسعه این فناوری، آثار آن به شکل چشمگیرتری افزایش یابد و نقش مؤثرتری در تقویت مؤلفه های اقتدار کشور ایفا کند.
بودجه پیشنهادی ستاد نانو برای سال ۱۴۰۵ حدود ۳۷۰ میلیارد تومان است
دبیر ستاد فناوری نانو و میکرو با اشاره به بودجه مصوب این ستاد برای سال آینده اظهار داشت: بودجه ستاد فناوری نانو برای سال ۱۴۰۵ حدود ۳۷۰ میلیارد تومان است، در حالیکه برنامه های توسعه فناوری به منابع خیلی بیشتری نیاز دارد. بودجه ستاد نانو در سال ۱۴۰۳ حدود ۳۳۰ میلیارد تومان بود که از این مبلغ حدود ۷۰ درصد (حدود ۲۵۰ میلیارد تومان) اختصاص یافت.
وی تاکید کرد که تلاش می شود هم بودجه اصلی ارتقا پیدا کند و هم از منابع دولتی دیگر و ظرفیت هایی مانند اعتبار مالیاتی استفاده گردد تا بخشی از برنامه ریزی های انجام شده محقق گردد.
نانو یک مقیاس است، نه یک دوره تاریخی
دبیر ستاد نانو در جواب این پرسش که آیا «دوره نانو» به انتها رسیده است، توضیح داد: گفتن «دوره نانو گذشته» مانند اینست که بگوییم «دوره پیشرفت، گذشته»؛ نانو یک مقیاس است که در حوزه های مختلف صنعتی به کار می آید. برای پیشرفت در سلامت، انرژی و عمران، استفاده از تغییر خواص در مقیاس نانو یک ظرفیت بزرگ به حساب می آید و هرچه تسلط علمی و فنی بیشتر شود، ظرفیتهای بیشتری در این مقیاس شناسایی می شود.
احمدوند تاکید کرد: آن چه تابحال از ظرفیتهای مقیاس نانو استفاده شده، شاید کمتر از دو درصد یا حتی خیلی کمتر است و توسعه فنی این ظرفیت ها تا دهه ها ادامه خواهد داشت.
کل فروش سال ۱۴۰۳ حدود ۷ هزار میلیارد تومان بود/ میزان صادرات
وی در رابطه با وضعیت صادرات محصولات نانویی اظهار نمود: در دو، سه سال قبل حدود ۱۰ درصد از فروش محصولات نانو به بازار صادراتی اختصاص داشته و این سهم مسیر صعودی داشته است؛ از حدود ۷ درصد به ۹ درصد و در سال ۱۴۰۳ به حدود ۱۰.۲ درصد رسید. به قول احمدوند، کل فروش محصولات نانو در سال ۱۴۰۳ حدود ۷ هزار میلیارد تومان بود که حدود ۱۰ درصد آن معادل ۱۸۳ میلیون دلار صادرات بوده است.
دبیر ستاد نانو اضافه کرد: شرکت های دانش بنیان ایرانی بخصوص در حوزه نانو از نظر فنی قدرت رقابت با محصولات خارجی را دارند، اما مشکلاتی مانند نقل وانتقال مالی و مسایل لجستیکی، قیمت تمام شده را برای مشتری خارجی می افزاید.
همکاری با ونزوئلا متوقف شد
دبیر ستاد نانو در رابطه با همکاریهای بین المللی این ستاد با کشور ونزوئلا اظهار داشت: سند توسعه فناوری نانو برای ونزوئلا تدوین شده بود، اما با تغییر شرایط سیاسی و به سبب تمرکز دولت حاکم بر آن کشور فقط بر استخراج نفت، این برنامه ادامه پیدا نکرد.
وی اضافه کرد: اکنون برای آمریکایی های حاکم بر ونزوئلا که فقط بر بخش نفت تمرکز دارند، برنامه همکاری مشترکی نداریم و منتظریم شرایط سیاسی آن کشور پایدار شود.
برخی شرکت های نانویی در جنگ اخیر لطمه دیدند/ برآورد خسارت ها انجام شده است
احمدوند در جواب سوالی در رابطه با لطمه های واردشده به شرکت های نانویی در جنگ اخیر اظهار داشت: در جنگ تحمیلی سوم، بعضی از شرکت های نانویی هم لطمه دیدند؛ برخی لطمه ها جزئی و برخی بیشتر بود. وی ادامه داد: ارزیابی لطمه ها انجام شده و تلاش می شود از ظرفیتهای قانونی وزارت صنعت برای جبران خسارت استفاده گردد. دبیر ستاد نانو در رابطه با اولویت های این ستاد در وضعیت بحرانی اظهار داشت: برخی اولویت ها اعلامی نیست، اما اولویت های اصلی ستاد در وضعیت عادی حوزه های سلامت، انرژی و کشاورزی است.
برنامه های دانش آموزی نانو ادامه دارد
احمدوند با اشاره به برنامه های دانش آموزی ستاد نانو اظهار داشت: این برنامه ها از سال ۱۳۸۰ همزمان با مطالعات اولیه نانو شروع شده و بازهم ادامه دارد و تمرکز فعلی به سبب نبود حضور دانش آموزان در مدارس، بر آموزش های برخط است. وی ادامه داد: المپیاد ملی دانش آموزی و المپیاد بین المللی پیگیری می شود؛ دومین دوره المپیاد دانش آموزی و سومین دوره المپیاد دانشجویی برگزار می شود.
دبیر ستاد نانو تاکید کرد که دبیرخانه دائمی هر دو رویداد در ایران است و با راهبری کشور پیش می رود.
تدوین معیارهای بین المللی نانو با قدرت ادامه دارد
دبیر ستاد فناوری نانو و میکرو در آخر در رابطه با تدوین استانداردها اظهار داشت: با وجود شرایط جنگی، تدوین معیارهای ملی و بین المللی با قدرت پیش می رود و متخصصان به شکل آنلاین در جلسات سازمان ایزو حضور دارند و از پروژه ها دفاع می کنند. وی ادامه داد: هرچند دفاع حضوری مؤثرتر است، اما اکنون حدود پنج استاندارد بین المللی را در پروسه تدوین یا پیشرفت داریم.
احمدوند اشاره کرد: مباحث ملی هم با راهبری سازمان استاندارد صورت می گیرد و کار طبق روال گذشته پیش می رود.
به طور خلاصه وی در ارتباط با وضعیت صادرات محصولات نانویی اظهار داشت: در دو، سه سال قبل حدود ۱۰ درصد از فروش محصولات نانو به بازار صادراتی اختصاص داشته و این سهم مسیر صعودی داشته است؛ از حدود ۷ درصد به ۹ درصد و در سال ۱۴۰۳ به حدود ۱۰.۲ درصد رسید. دبیر ستاد نانو در ارتباط با همکاریهای بین المللی این ستاد با کشور ونزوئلا گفت: سند توسعه فناوری نانو برای ونزوئلا تدوین شده بود، اما با تغییر شرایط سیاسی و به جهت تمرکز دولت حاکم بر آن کشور فقط بر استخراج نفت، این برنامه ادامه نیافت. وی افزود: حالا برای آمریکایی های حاکم بر ونزوئلا که فقط بر بخش نفت تمرکز دارند، برنامه همکاری مشترکی نداریم و منتظریم شرایط سیاسی آن کشور پایدار شود. احمدوند در جواب سوالی در ارتباط با لطمه های واردشده به شرکت های نانویی در جنگ اخیر گفت: در جنگ تحمیلی سوم، تعدادی از شرکت های نانویی هم لطمه دیدند؛ برخی لطمه ها جزئی و برخی بیشتر بود.
منبع: عطر حرم