جدی ترین هشدار قرآن درباره ی آب اگر آب فرو برود، چه کسی آنرا بازمی گرداند؟
به گزارش عطر حرم، آب آن قدر در زندگی روزمره ما حضور دارد که گاهی ارزش واقعی اش را فراموش می کنیم؛ اما قرآن با یک پرسش شوکه کننده هشدار می دهد: اگر روزی آب به اعماق زمین فرو برود، چه کسی می تواند آنرا باردیگر به ما بازگرداند؟ امروز اسراف، آلودگی، کاهش بارش و تغییرات اقلیمی این پرسش را بالاتر از همیشه جدی کرده اند.
به گزارش پایگاه فکر و فرهنگ مبلغ، آب یکی از بزرگ ترین نعمت های الهی و موهبتی است که خداوند در اختیار بشر قرار داده است؛ نعمتی که در حالت طبیعی به قدر لازم وجود داشته، اما اسراف، مصرف نادرست و آلوده کردن آن، بشر امروز و نسل های آینده را با خطر کم آبی و بی آبی مواجه کرده است. از همین رو، باید اخطار قرآن را جدی بگیریم و برای حفظ این میراث ارزشمند، مسئولانه تر رفتار نماییم.
بنابر روایت ایکنا، صرفه جویی در مصرف آب، برعکس تصور برخی، به معنای کنار گذاشتن رفاه یا پذیرفتن سختی و محرومیت نیست؛ بلکه نشانه استفاده هوشمندانه و مسئولانه از نعمت هایی است که در اختیار ما قرار گرفته اند. اگر امروز قدر این نعمت ها را ندانیم، امکان دارد فردا تنها حسرت فرصتهای ازدست رفته برایمان باقی بماند. این مسئولیت فقط در ارتباط با زندگی امروز ما نیست؛ بلکه نوعی تعهد نانوشته در مقابل نسلی است که هنوز به دنیا نیامده، اما حق دارد از یک زندگی شایسته و کریمانه برخوردار باشد.
در نگاه دینی، اسراف تنها یک رفتار نادرست و ناپسند نیست، بلکه گناهی آشکار است که در متون آسمانی مورد نکوهش قرار گرفته است. در کنار تکلیف شرعی، مسئولیت اجتماعی هم بر دوش ماست؛ چونکه هر مقدار آبی که بدون لزوم مصرف می نماییم، می تواند از سهم فرد دیگری که به آن نیاز دارد بکاهد و با این حال فشار بیشتری بر زیرساخت های کشور وارد آورد.
با توجه به این دو اصل، یعنی تکلیف شرعی و مسئولیت اجتماعی، در سلسله یادداشت هایی تلاش می نماییم به مبحث اصلاح الگوی مصرف بپردازیم. در هر بخش، یکی از بخش های زندگی روزمره را بررسی خواهیم کرد و با زبانی ساده، راهکارهایی عملی برای مصرف درست عرضه می دهیم. هدف این است که با تغییر رفتارهای کوچک، گامی مؤثر برای آینده خود، فرزندانمان و سرزمینمان برداریم.
خداوند در قرآن کریم می فرماید:
«قُلْ أَرَأَیْتُمْ إِنْ أَصْبَحَ مَاؤُکُمْ غَوْرًا فَمَنْ یَأْتِیکُمْ بِمَاءٍ مَعِینٍ؛ بگو به من خبر دهید اگر آب [آشامیدنی] شما [به زمین] فرو رود چه کسی آب روان برایتان خواهد آورد» (سوره ملک، آیه ۳۰).
درباره این آیه، دیدگاه ها و تفسیرهای گوناگونی طرح شده است؛ اما یکی از برداشت های مهم، توجه به جنبه محیط زیست آن و تاکید بر ناتوانی موجودات در فراهم کردن آب، در صورتی است که منابع آبی خشک یا از دسترس بیرون بروند.
خداوند آب را بعنوان نعمتی ضروری به منظور زندگی در اختیار بشر قرار داده است، اما رفتار نادرست انسان با این نعمت باعث شده بخش قابل توجهی از منابع آبی آلوده شود. امروزه قسمت زیادی از آب های سطحی و حتی منابع زیرزمینی، به علت آلودگی های مختلف، دیگر قابلیت استفاده برای نوشیدن و در تعدادی موارد حتی برای کشاورزی را ندارند.
در کنار آلودگی، عواملی مانند افزایش جمعیت، رشد مصرف خانگی، کاهش بارش و تغییرات اقلیمی هم باعث کاهش منابع آب زیرزمینی و آب های جاری در خیلی از نقاط جهان شده اند. کنار هم قرار گرفتن این عوامل، خطر از دست رفتن منابع آبی را بالاتر از گذشته جدی و ملموس کرده است.
نکته مهم دیگر، هزینه ای است که برای تولید و انتقال آب شرب و قابل استفاده به خانه ها پرداخت می شود. آبی که بعد از ورود به منازل، در آشپزخانه، حمام و سایر بخش ها با انواع شوینده ها و مواد مختلف ترکیب می شود، به شدت آلوده خواهد شد و برای بازگرداندن آن به چرخه مصرف، نیازمند فرآیند تصفیه و صرف هزینه های قابل توجه است.
از این منظر، خیلی از هشدارهایی که قرآن درباره ی ارزش و لزوم حفظ نعمت آب مطرح کرده، امروز با نتایج علمی و شرایط محیط زیست جهان، معنای روشن تری پیدا می کنند. در عین حال، در بین تمام این اخبار نگران کننده، یک نکته امیدبخش هم وجود دارد: اگر مصرف آب را اصلاح نماییم و از آلوده کردن منابع آبی دست برداریم، می توان از تشدید بحران جهانی آب جلوگیری کرد.
اهمیت مساله آب در ایران حتی از خیلی از کشورهای دیگر هم بیشتر است؛ چونکه کشور ما در منطقه ای کم آب و نیمه خشک از جهان قرار گرفته است. بنابراین، دغدغه حفظ آب نباید فقط مساله مسئولان یا کارشناسان باشد، بلکه ضروری است به دغدغه ای عمومی و قسمتی از زندگی روزمره همه مردم ایران تبدیل گردد.
تقریباً همه ما شیوه های درست مصرف آب را می دانیم، اما این که چرا در عمل به این دانسته ها توجه کافی نمی نماییم، شاید بدین سبب باشد که هنوز عمق بحران کم آبی و نتایج آنرا به درستی درک نکرده ایم. اگر بدانیم آب یکی از ارزشمندترین میراث هایی است که باید آنرا برای آیندگان حفظ نماییم و اگر به این باور دینی برسیم که آب نعمتی بزرگ از طرف خداوند است و اسراف در آن نوعی ناسپاسی و کفران نعمت محسوب می شود، رفتار ما هم تغییر خواهدنمود.
در چنین شرایطی، هنگام دوش گرفتن، شستن ظرف ها، مسواک زدن، نظافت خانه و دیگر فعالیتهای روزانه، میزان مصرف آب را جدی تر خواهیم گرفت. همینطور هر فرد، متناسب با شغل و فعالیت خود، می تواند شیوه های کاهش مصرف آب را پیدا کند؛ خصوصاً افرادی که در عرصه هایی مانند کشاورزی، باغداری و پرورش گل فعالیت دارند و با چند اقدام ساده می توانند مقدار قابل توجهی از هدررفت آب را کاهش دهند.
برای یادآوری، در ادامه تعدادی از مهم ترین اقداماتی را که می توان برای مصرف صحیح و پیشگیری از هدررفت آب انجام داد، مرور می نماییم.
مدت زمان دوش گرفتن را کاهش دهید
حمام یکی از قسمتهایی است که سهم قابل توجهی در مصرف آب خانگی دارد. طولانی کردن زمان دوش گرفتن، بدون آن که متوجه باشیم، حجم زیادی از آب را مصرف می کند.
برای کاهش این مصرف، زمان حمام را مدیریت کنید و هنگام استفاده از شامپو و صابون، شیر آب را ببندید. همینطور از باز گذاشتن طولانی مدت شیر آب خودداری کنید.
کم کردن حتی چند دقیقه از زمان دوش گرفتن روزانه، در مجموع می تواند میزان مصرف آب یک خانواده را در طول ماه به صورت محسوسی کم کند.
هنگام مسواک زدن شیر آب را ببندید
باز گذاشتن شیر آب در تمام مدت مسواک زدن، یکی از عادت های رایج و با این حال ساده ترین موارد هدررفت آب است. بهتر است ابتدا به اندازه نیاز آب استفاده کنید، سپس شیر را ببندید و فقط زمانیکه باردیگر به آب نیاز دارید، آنرا باز کنید.
همین تغییر کوچک در یک عادت روزمره، می تواند یکی از راه های ساده و مؤثر برای کاهش مصرف آب باشد.
از فلاش تانک یا سیفون دوحالته استفاده کنید
بخش قابل توجهی از مصرف آب ساختمان ها به خدمات بهداشتی مربوط می شود. استفاده از فلاش تانک های مناسب و دوحالته کمک می نماید در هر بار استفاده، بالاتر از میزان مورد نیاز آب مصرف نشود.
از سردوش های کم مصرف استفاده کنید
سردوش های کم مصرف با کاهش جریان آب می توانند بدون آن که کاهش محسوسی در کیفیت استفاده ایجاد کنند، میزان مصرف آب هنگام حمام را پایین بیاورند. این تجهیزات به ویژه در ساختمان هایی که میزان مصرف آب در آنها بالاست، می توانند گزینه مناسبی باشند.
راه های پیشگیری از هدررفت آب در آشپزخانه
هنگام شستن ظروف، شیر آب را بی خود باز نگذارید
یکی از اشتباهات متداول در آشپزخانه، باز گذاشتن مداوم شیر آب هنگام شست وشوی ظروف است. بهتر است ابتدا ظروف را آماده کنید، سپس به میزان لازم آب مصرف کنید و از باز گذاشتن بی خود شیر جلوگیری کنید.
در صورت استفاده از ماشین ظرفشویی هم بهتر است دستگاه را زمانی روشن کنید که ظرفیت مناسبی از آن تکمیل شده باشد.
میوه و سبزی را در ظرف آب بشویید
شستن میوه و سبزیجات زیر جریان مستقیم آب، می تواند میزان مصرف را افزایش دهد. استفاده از یک ظرف آب، علاوه بر کاهش مصرف، امکان کنترل مقدار آبی را که برای شست وشو استفاده می شود هم فراهم می آورد.
ماشین لباسشویی را با ظرفیت مناسب روشن کنید
روشن کردن ماشین لباسشویی برای تعداد کمی لباس، سبب افزایش دفعات شست وشو و درنتیجه مصرف بیشتر آب و انرژی می شود. ازاین رو بهتر است دستگاه زمانی روشن شود که مقدار مناسبی لباس برای شست وشو جمع شده باشد.
استفاده از برنامه های اقتصادی و انتخاب تجهیزات کم مصرف هم می تواند در پایین آوردن مصرف آب و انرژی مؤثر باشد.
از ماشین ظرفشویی درست استفاده کنید
ماشین ظرفشویی در صورت استفاده صحیح می تواند به کاهش مصرف آب کمک نماید. برای این منظور، دستگاه را نیمه خالی روشن نکنید، برنامه متناسب با میزان و نوع ظروف را انتخاب کنید و فیلتر دستگاه را هم بطور منظم تمیز نگه دارید.
در کنار این موارد، باید نشتی شیرآلات و لوله ها را در سریع ترین زمان ممکن برطرف کرد، سلامت شناور مخزن آب را مورد بررسی قرار داد و هنگام ترک منزل برای سفر، وضعیت فلکه اصلی آب را کنترل کرد.
همچنین ضروری است از شیلنگ برای شست وشوهای غیرضروری استفاده نکنیم، تجهیزات کاهنده مصرف آب را به کار بگیریم، در صورت امکان مصرف آب را با کنتورهای هوشمند کنترل نماییم، لوله های آب را عایق بندی نماییم، از شیوه های مناسب آبیاری بهره ببریم و آب باران را برای مصارف غیرآشامیدنی مدیریت نماییم.
استفاده مجدد از آب مصرف شده برای کاربردهای مناسب و اصلاح یا جایگزینی تجهیزات قدیمی و پرمصرف هم از دیگر اقداماتی است که می تواند در پایین آوردن هدررفت آب مؤثر باشد.
در کنار مسئولیت مردم، دولت هم وظیفه مهمی در مدیریت مصرف و پیشگیری از هدررفت آب دارد. نوسازی لوله های فرسوده، اصلاح سیستم انتقال آب و راه اندازی و توسعه مراکز تصفیه آب، همچون اقداماتی است که می تواند در مدیریت بهتر این سرمایه حیاتی نقش مؤثری داشته باشد.
منبع: atreharam.ir
این مطلب را می پسندید؟
(1)
(0)
تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات بینندگان عطرحرم در مورد این مطلب